آداب دعا
از آداب دعا آن است که با طهارت باشد و بوی خوش استعمال نماید و رو به قبله بنشیند و قبل از دعا تصدق کند و معتقد به اجابت باشد.و سوال حرام از خداننماید و از روی حسن ظن دعا نماید و در وقت دعا بی ادبی ننماید و چیزی که لایق مرتبه او نیست از خدا نخواهد و لباس پاک و مکان خلوت اختیار کند. و شکم را از الکل و شراب پاک کند . و اعتراف به گناهان خود نماید و قبل از دعا استغفار کندو طلب مغفرت برای والدین و برادران مومن خود نماید و ترک تعجیل در بر آمدن حاجات نماید.نام حاجت را ذکر کند و در دعا صدا را بسیار بلند نکند.
پیش از دعا و بعد از دعا تمجید و ثنابر خدا و درود و صلوات بر محمد و آل او بفرستد.و هر گاه دعا مستجاب نشود مایوس نشود .و بعد از دعا صلوات فرستد و ( ماشا الله لا قوه الا با الله) بسیار بگوید.و دستهای خودرا بر سر وسینه و صورت خود بمالد و باید حالت او بعد از دعا بهتر از قبل از دعاباشد توجه داشته باشد
تمجيد و ثناقبل ازدعا اللّهُمَّ أنْتَ الأولُ فَلَیْسَ قَبْلَکَ شَیٌ وَأنْتَ الاخِرُ فَلَیْسَ بَعْدَکَ شَیٌ وَأنْتَ الظّاهِرُ فَلَیْسَ فَوْقَکَ شَیٌ وَأنْتَ الباطِنُ فَلَیْسَ دُونَکَ شَیٌ وَأَنْتَ العَزِیزُ الحَکِیمُ اَلْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمينَ كَثيراً عَلى كُلِّ حالٍ الْحَمْدُلِلَّهِ كَمَا هُوَ أَهْلُهُ يا مَن هُوَ اَقرَبُ اِلَيَّ مِن حَبلِ الوَريدِ يافَعالاً لِما يُريدُ يا مَن يَحوُلُ بَينَ المَرءِ وَ قَلبِهِ يا مَن هُوَ بِالمَنظَرِ الاَعلي وَبِالْاُفُقِ الْمُبینِ یا مَنْ هُوَ الرَّحْمنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوى يا مَن لَيسَ كَمِثلِهِ شَيءٌ وَهُوَ السَّمیعُ الْبَصیرُ اَسْئَلُک اَنْ تُصَلِّىَ عَلى مُحَمَّدٍ وَ الِ مُحَمَّدٍ و بخواه حاجت خود را که برآورده خواهد شد انشاءاللَّه تعالى
ذكرقبل از دعا رسول خدا فرمودند:برای خدا هشت اسم است که درساق عرش وقلب خورشید و دربهشت ودرخت طوبی نوشته شده است و هر کس آن اسم ها را قبل از دعا بگوید دعایش مستجاب گردد: یا فرد یادائم یاحی یاوتر يااحد یاقوی یاقدیم یاقادر
دعاي قبل ازدعا حضرت على عليه السلام:هر كس دوست مى دارد كه دعايش رد نشود پس بخواند پيش از دعايش اين دعا را : ماشاءَ اللّه تَوَجُّهاً اِلَى اللّه ، ماشاءَ اللّه تَعَبُّدَاً لِلّه، ماشاءَ اللّه تَلَطُفاً لِلّه ، ماشاءَ اللّه تَذَلُّلاً لِلّه ، ماشاءَ اللّه اِستِضاراً بِاللّه اِستِكانَةً لِلّه ، ماشاءَ اللّه تَضَرُعاً اِلَى اللّه ، ماشاءَ اللّه اِستِعانَةً بِالله ، ماشاءَ اللّه لا حَولَ و لا قُوَّةَ الا باللّه العلى العظيم
انتخاب اوقات مناسب برای دعا برخی از بهترین اوقات برای دعا :
وقت سحر (دل شب بهترین اوقات خلوت ومناسب دعا میباشد)
هنگام قرائت قرآن
وقت گفتن اذان
موقع فرود آمدن باران
وقتیکه به دو صف (حق وباطل) برای شهادت به هم برخورد کنند.
در وقتیکه مظلوم ستمدیده ای دعا کند.
وزیدن بادها
وقت زوال سایه( هنگام ظهر)
هنگام ریخته شدن اولین قطره خون مؤمن
پس از اذان و اقامه
پس از خطبه ها وقبل از شروع نماز جمعه
هنگام سجده
دعا پس از نماز جمعه
پس از انجام واجبات
در حرم امام حسین علیه السلام
نماز حاجت پیش از دعا یکی از مناسب ترین اوقات دعا پس از خواندن نماز میباشد و حداقل دو رکعت نماز قبل از دعا از آداب و مقدمات پذیرش آن بوده و از جانب ائمه معصومین علیه السلام سفارش زیادی به دعا بعد از نماز شده است. امام صادق علیه السلام در حدیثی فرمودند : مردی داخل مسجد شد ،آنگاه دو رکعت نماز خواند سپس از خدا مسئلت و درخواست نمود ، پس رسول خدا صلی الله علیه وآله فرمود: این بنده در دعا ودرخواست از پروردگارش عجله کرد( یعنی اداب دعا را بجا نیاورد) و مرد دیگری وارد مسجد شد ،دو رکعت نماز خواند وسپس حمد و ثنای خداوند ودرود و صلوات بر پیامبر وآلش فرستاد ،پس رسول خدا صلی الله علیه وآله فرمود: سؤال کن ،حاجت تو جواب داده میشود.
ختم دعا به ذکر ما شاءالله لاقوة الا بالله امام صادق علیه السلام فرمود: ما من رجل دعا فختم دعاءه بقول ماشاء الله لاقوة الا بالله الا اجیب حاجته هیچکس دعایش را به قول ماشاء الله لا قوة الا بالله ختم نمی کند مگر اینکه حاجتش برآورده می شود
شرايط دعا کردن
1) قبل ازدعا ، بسم الله الرحمن الرحيم گفته شود
2) صلوات فرستاده شود قبل و بعد ازدعا كه بهتر است به اين شكل باشد: اللهم صل علي محمد وآل محمد و عجل فرجهم و اهلك عدوهم
3) قبل از شروع استغفار كنيد مثلا استغفاري كه در تعقيب نماز عصر خوانده ميشود
4) حمد و سپاس و شكر خدا را به جا بياوريد مثلا چند بار بگوييد: الحمد لله كما هو اهله كه ثوابي دارد كهه ملائكه از نوشتن آن عاجزند البته اعظم شرايط رزق حلال است ما در حين اين كه دعا ميكنيم راه ، پيش پای خداا ميگذاريم و ميگوئيم خدايا از اين راه ميشود بدهي؛به دل فلاني بينداز اين كار را بكند؛فلان چيز را بخرند تا كار ما راه بيفتد و...نظر به اسباب داريم .اين دعا مستجاب نميشود .اگر يكسره از خود خدا بخواهي و چشمت به اسباب نباشد فوري مستجاب ميشود.
در دعا اصرار کنيد. دائم دعا کنيد وحاجت را بخواهيد تا اجابت شود استقامت داشته باشيد.کاري کنيد که مورد توجه و لطف و عنایت چهارده معصوم صلوات الله عليهم قرار بگيريد مثلا براي تعجيل در فرج امام زمان زياد دعا کنيد يا بعد از گريه برحضرت اباعبدالله براي فرج امام دعا کنيد که امام زمان خود فرموده اند اگر کسي اين کار را کند حضرت براي حاجت او دعا ميکنند
از شرایط دعا آن است که :هر گاه طالب منفعت است در وقت دعا کردن باطن دستها (كف دستها) را به آسمان بلند کند و هر گاه طالب دفع مضرت است پشت دستها را به آسمان بلند کند و هر گاه در وقت ابتهال و تضرع (زاری کردن,التماس کردن) است انگشتان را در حالت دعا به جانب راست و چپ حرکت دهد.و باطن(كف) انگشتان را به آسمان بلند کند.و هر گاه در حالت انقطاع(بریده شدن,گسستن) است,انگشت سبابه را بالا و پایین ببرد و باید در وقت دعا دستها را برابر صورت نگه دارد و بازوها را نیز بلند کند و باید قبل ار دعا و ثنا خدا را به این نحو بخواند يا مَن هُوَ اَقرَبُ اِلَيَّ مِن حَبلِ الوَريدِ يافَعالاً لِما يُريدُ يا مَن يَحوُلُ بَينَ المَرءِ وَ قَلبِهِ يا مَن هُوَ بِالمَنظَرِ الاَعلي وَبِالْاُفُقِ الْمُبینِ یا مَنْ هُوَ الرَّحْمنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوى يا مَن لَيسَ كَمِثلِهِ شَيءٌ وَهُوَ السَّمیعُ الْبَصیرُ اَسْئَلُک اَنْ تُصَلِّىَ عَلى مُحَمَّدٍ وَ الِ مُحَمَّدٍ
پیش از دعا ۱۰ بار یاالله و ۱۰ بار یارباه و ۱۰ بار یا سیداه و هفت مرتبه یا ارحم الرحمین سپس صلوات بفرستد و شروع در دعا نماید و طلب حاجت خود نماید و بعد از ذکر حاجت خود بگوید (ما شا الله لا قوه الا با الله و صلی الله علی محمد و ال محمد)پس به سجده برود و درسجده هر کدام از(یا الله و یا رباه و یا سیداه) را ۳ بار بگوید و حاجت خود را ذکرکند و سر بردارد و این دعا را که از ادعیه قدسیه است بخواند که یا محمد هر که از امت تو این دعا را در آخر ادعیه مناجات خود بخواند حوائج او رد نخواهد شد.و آن دعا این است.
يا اَللّهُ الْمانِعُ قُدْرَتَهُ خَلْقَهُ وَالْمالِكُ بِها سُلْطانَهُ وَالْمُتَسَلِّطُ بِمافى يَدَيْهِ عَلى كُلِّ مَوْجُودٍ وَ غَيْرُكَ يَخيبُ رَجآءُ راجيهِ وَ راجيكَ مَسْرُورٌ لايَخيبُ اَسْئَلُكَ بِكُلِّ رِضىً لَكَ وَ بِكُلِّ شَىْءٍ اَنْتَ فيهِ وَ بِكُلِّ شَىْءٍ تُحِبُّ اَنْ تُذْكَرَ بِهِ وَ بِكَ يا اَللَّهُ فَلَيْسَ يَعْدِلُكَ شَىْءٌ اَنْ تُصَلِّىَ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ تَْحفَظَنى وَ وَلَدى وَ اَهْلى وَ مالى وَ تَحْفَظَنى بِحِفْظِكَ وَ اَنْ تَقْضِىَ حاجَتى فى ...
اى خدايى كه قدرتش را از رساندن ضرر به بندگانش منع ميكند،حاصل اينكه در عين قدرت بينهايتش دست به انتقام نميزند)و سلطنش را به قدرتش مالك است،و به آنچه نزد اوست بر هر موجودى چيره است،و غير تو نااميد ميكند اميد اميدوارش را،و اميدوار تو خوشحال است كه نااميد نميشود،از تو ميخواهم به هرچه پسند توست،و به هر شأنى كه تو در آنى،و به هرچه دوست دارى به آن ياد شوى،و به حقيقت اى خدا،چيزى برابر تو نيست،اينكه بر محمّد و خاندان محمّد درود فرستى،و مرا و فرزندان و خاندان و دارايي ام را نگاه دارى،و به حفظت حفظم كنى،و حاجتم را در چنين و چنان مورد برآورى و نام حاجت خود را ذکر کند
و این دعای جلیل القدر است وایضا در وقت استجابت دعا خوانده شود که بسیار نافع است و بعد از ذکر حاجت بگوید دعای (یامن اظهر الجمیل .....)را بخواند که بسیار مجرب است ان شا الله
عوامل استجابت دعا
1)صلوات در اول و اخر دعا
2) سعي کند دعاي او در خفا و بدون ريا باشد
3) حضور قلب هنگام دعا
4) سعي کند حق الناس به گردن او نباشد زيرا در روايت داريم موسي عليه السلام از جايي عبور مي کرد ديد کسي با تضرع مشغول دعا است دوباره زماني که ازجايي بر مي گشت ديد آن فرد باز هم مشغول دعا کردن است موسي عليه السلام فرمود که به خدا قسم که اگرحاجت او به دست من بود آن رابه اوميدادم ناگاه ندا آمداين بنده حق الناس به گردن دارد براي همين دعايش مستجاب نمي شود
5) لباس و جايي که در آن دعا مي کند غصبي نباشد
6) در روايت داريم زماني که مي خواهيد دعايتان مستجاب شود قبل از دعا چهل مومن را دعا کنيد
7) دعا کردن در اوقات شريف مانند شب جمعه وروز جمعه و اعياد دعا کردن در سحرگاهان و بين الطلوعين و ساعات اخر روز جمعه که دعامستجاب است
8) دعا کننده بايد نماز هاي خود را اول وقت بخواند علامه قاضي فرمودندهرکس نماز هاي خود را سر وقت بخواند اگر به درجاتی از عرفان نرسيد بر من بد بگويد البته کار يک روز دو روز نيست
9) دعا را با ذکر ماشا الله ولا حول ولا قوه ال باالله العي العظيم ختم کند زيرا در ر وايت داريم امام علي عليه السلام فرمودند هر کس دعا را به اين ذکر ختم کند محال است دعايش مستجاب نشود
توسل به معصومين(ع) وسيله قرار دادن معصومين هم يكي از راه هاي رسيدن به حوايج است. خداي متعال در اين زمينه هم مي فرمايد: و ابتغوا اليه الوسيله. به سوي خدا از وسيله استفاده كنيد و امامان معصوم(ع) وسايل الي الله هستند
ختم قرآن در روايت وارد است كه هر كس يك ختم قرآن كند يك دعاي مستجاب دارد
تقوا و ترك گناه اين روش هم يكي ازراه هايي است كه قرآن كريم به آن اشاره كرده است.و من يتق الله يجعل له مخرجا و يرزقه من حيث لا يحتسب. از اين آيه استفاده مي شود كه تقوا باعث خروج از مشكلات و گرفتاري ها است
توصيه آيت الله كشميري ایشان فرمودند: از چیزهایی که برای برآمدن حاجت دنیایی و آخرتی، اجازه نمی خواهد و آثار هم دارد، استاد در موارد مختلف به افراد می فرمودند سه چیز است:
اول: ذکر استغفار، استغرالله ربی و اتوب الیه.
دوم: ذکر صلوات: اللهم صلی علی محمد و آل محمد.
سوم: صدقه دادن
اصرار در دعا پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله فرمودند: ان الله یحب السائل اللحوح خداوند دعا کننده اصرار کننده را دوست دارد .
